Ósemki, czyli tzw. zęby mądrości, pojawiają się późno, przez co trafiają na ciasny łuk. Stąd przekonanie, że najlepiej pozbyć się ich profilaktycznie. Jednak decyzja powinna wynikać przede wszystkim z warunków w jamie ustnej. Dwie osoby mogą mieć podobnie wyrżniętą ósemkę, a zupełnie różne wskazania: jedna będzie ją nosić bez problemu, druga wróci z nawracającym zapaleniem.
Spis treści
Kiedy warto obserwować ósemkę?
Ósemkę można zostawić, jeśli wyrżnęła się w całości, stoi prosto i daje się doczyścić bez uczucia bólu. Istotne jest dziąsło, czyli wokół ósemki brak:
- krwawienia,
- obrzęku,
- bolesnego kaptura, pod którym zbiera się płytka.
Ząb powinien mieć kontakt z przeciwstawnym trzonowcem, żeby nie wysuwał się ponad zgryz i nie drażnił policzka. W takich sytuacjach ważne są regularne kontrole, higienizacja oraz dopracowanie techniki czyszczenia (szczoteczki międzyzębowe, irygator). Co jakiś czas warto wykonać zdjęcie panoramiczne, ponieważ próchnica na styku z siódemką i zmiany w kości mogą długo nie dawać objawów.
Kiedy lepiej usunąć ósemkę?
Do usuwania ósemek najczęściej prowadzą nawracające stany zapalne albo ryzyko uszkodzenia siódemki. Alarmujące sygnały to:
- ból przy żuciu i połykaniu,
- obrzęk policzka,
- szczękościsk,
- nieprzyjemny zapach z ust,
- ropna wydzielina,
- powtarzające się pobolewanie dziąsła za siódemką.
Wskazaniem może być też obraz w RTG: ząb zatrzymany w kości, próchnica na ósemce lub na styku z siódemką, torbiel, resorpcja korzenia sąsiada albo ubytek kości i kieszeń przyzębna. Czasem ekstrakcję rozważa się przed leczeniem ortodontycznym (także nakładkami), implantologicznym lub protetycznym, kiedy ósemka utrudnia plan leczenia albo nie da się ustabilizować dziąsła w jej okolicy.
Jeśli wahasz się co wybrać, to zacznij od sprawdzenia higieny. Jeśli po dwóch tygodniach dokładnego czyszczenia okolicy ostatniego zęba nadal utrzymuje się krwawienie lub tkliwość, to znak, że problem nie jest wyłącznie w technice, a wymaga profesjonalnej pomocy. Wtedy lepiej ocenić sytuację na RTG. Dodatkowym sygnałem do usunięcia ósemki są częste zatrzymania jedzenia i nieprzyjemny smak po posiłku wieczorem.
Jak podjąć decyzję w gabinecie stomatologicznym?
Dentysta ocenia ustawienie zęba, przyzębie i zgryz, a następnie dobiera diagnostykę: najczęściej pantomogram, a w trudniejszych przypadkach tomografię 3D, żeby bezpiecznie sprawdzić relację korzeni do nerwu. Warto też wspomnieć o bruksizmie i dolegliwościach ze stawu skroniowo-żuchwowego, ponieważ mogą powodować ból ósemki. Jeżeli są wskazania do usunięcia ósemki, nie warto odkładać tematu na później, bo problem zwykle wraca w najmniej wygodnym momencie.
Jeśli decyzja pada na ekstrakcję, zabieg odbywa się w znieczuleniu. Po nim typowe są obrzęk i tkliwość. Przez pierwszą dobę lepiej unikać energicznego płukania, a jedzenie wybierać miękkie i chłodne. Niepokojące są narastanie bólu po kilku dniach, gorączka lub trudność w przełykaniu – wtedy trzeba skontaktować się ze stomatologiem.
Poprzedni artykuł 
